EH Bildu: "Ez dugu ezer egingo herritarrik gabe"
Oiartzungo EH Bilduk kanpainako ekitaldi nagusia egin du. Hautagaiak aurkeztu dituzte, eta datozen lau urteetarako "erronkak" zein diren zehaztu.
![eh bildu oiartzun ekitaldia kronika](https://oarsoaldea.hitza.eus/site/files/2023/05/joana.jpg)
Oiartzungo EH Bilduk kanpainako ekitaldi nagusia egin zuen (ostirala), Landetxe plazan. Irati Odriozolak egin zuen sarrera, eta zerrendan joango diren hamazazpi hautagaiak oholtzara igotzea gonbidatu zituen.
“Oiartzun herri bizia da, eta horri erantzun nahi dio EH Bilduk”, adierazi zuen. Alderdi eta koalizioek zerrendak osatzeko gero eta arazo handiagoak dituztela nabarmendu zuen, norberaren irudia “publiko” egiten delako eta “borondatezko lan handia” dagoelako.
Odriozolaren esanetan, EH Bilduk osatutako zerrenda “herri mugimenduaren isla” da.
Arloak, aleka
Sarreraren ondoren, datozen lau urteetarako dituzten proposamenak azaldu zituzten hautagaiek, udal gobernura iristekotan bakoitzak eramango lukeenaren arloaren araberakoa.
Formatua telebistako talk-show baten antzekoa izan; Joana Mendiburu alkategaiak egin zituen aurkezle lanak.
Edurne Agirrezabala aktoreak gaitik gairako zubi-lanak egin zituen; esaterako, lehenengo arloari bide emateko ibiltzeko gailu baten beharra duen amona baten papera jokatu zuen.
Ongizate arloa irudikatu zuen horrela. Olaia Lasa Ongizate zinegotzi izateko (egun hala da) hautagaia da, eta azaldu zuen herritarren beharrak identifikatu eta haiei erantzunak eman behar zaizkiela. “Zifren atzean pertsonak daude”, gaineratu zuen, eta zaintza “erdigunera” eramango dutela hitz eman.
Agintaldi honetan martxan jarritako Zaintzadi programarekin jarraituko dutela iragarri zuen, eta zaintzaren sektorea “oso feminizatua” dagoenez, langileen baldintzak hobetzeko bidea urratuko luketela. Oiartzunen 408 familia dira, egun, Ongizate arloaren laguntza jasotzen dutenak.
Kultura eta euskara
Ondoren Jexux Olaziregi (Kultura) eta Aiako Harria Gaztelumendi (Euskara) hautagaiak igo ziren oholtzara. “Udalak baliabideak jarriko ditu, sortzaileek sortzen jarrai dezaten”, esan zuen Olaziregik. Beraien helburua Oiartzun Euskal Herriko kulturgintzaren mapan “erreferente” izatea da.
Gaztelumendik, bere aldetik, berretsi zuen Oiartzun udalerri euskalduna dela, baita UEMAko kide ere, baina lanean jarraitu behar dela, “despistatu gabe”. Izan ere, euskararen erabilera jaitsi da Oiartzunen, azkeneko datuen arabera.
Kanpotik datozenak euskaraz integratzea izango da duten erronketako bat.
Sail berria
Alkatetzara iristekotan, Oiartzungo Udalean sail berria sortuko luketela iragarri zuen Mendiburuk: Ekonomia Soziala eta Subirautza izenekoa. “Ekonomia sozialak, bertakoa zaintzeaz gain, munduari beste begirada bat emango lioke, justuagoa”, azaldu zuen alkategaiak.
Ibon Mitxelena izango litzateke arduradun berria. Bere hitzetan, bi lan-esparru izango ditu proposatzen duten sail berriak. Alde batetik, energiarenean. Udaleko eraikinen eraginkortasunean lan egingo dutela iragarri zuen, eta kiroldegian eguzki-plakekin energia sortzeko instalazioa jarriko dutela.
Bestalde, elikadura izango da sailaren bigarren hanka. Elikadura Mahaia sortuko lukete, ekoizle, kontsumitzaile eta dendekin.
Feminismoa eta eraldatzea
Oholtzako eserlekuetan eseri ziren azkeneko bi hautagaiak Nora Velez del Burgo (Berdintasuna) eta Garazi Urdanpilleta (alkateorde izateko hautagaia) izan ziren.
Velez del Burgok gogorarazi zuen aste honetan feministak bi aldiz atera direla kalera. Lehena, LGTBIQ+fobiaren kontrako margotze ekintza egiteko, eta bigarrena, Orioko hilketa matxista eta Villabona-Amasako eraso homofoboa salatzeko.
Feminismoak gizartea “errotik aldatu” nahi duela aldarrikatu zuen Velez del Burgok. Datozen lau urteetan Berdintasun Saila Oiartzungo Feministen Asanbladarekin “elkarlanean” arituko dela iragarri zuen, “bizitza bizigarrien” alde.
Gainera, agortzear den agintaldi honetan onartu den lehenengo Plan Feminista aurrera eramatea izango da arduretako bat, “Oiartzun berdinzaleagoa” lortzeko.
Urdanpilletak, bere aldetik, esan zuen politikak “komunitatea eraldatzen” duela, eta instituzioak horretarako “tresna” izan daitezkeela hala nola “Euskal Errepublika” eraikitzeko. Ekonomiako eragileek, herritarrek eta instituzioek osatzen duten hirukia landuko dutela iragarri zuen.
Kataluniako esperientzia
Ekitaldiak Kataluniako gonbidatu bat izan zuen: Albert Botran Pahissa CUPeko ordezkaria Espainiako Diputatuen Kongresua.
Bertako esperientziak eraman zituen Landetxe plazara. Besteak beste, esan zuen udalek “zeresan handia” dutela gizarte kohesioan.
Gainera, ekonomia sozialaren arloan, ohartarazi zuen burujabetzarik gabe ez dagoela independentziarik, eta alderantziz. “2017an, botere ekonomiko eta politikoek beren papera jokatu zuten, eta enpresen egoitzak Kataluniatik atera zituzten. Ezin ginen independente izan eta enpresa handi horien menpe bizi”, adierazi zuen. Horregatik, kooperatiben ereduen bidea lantzera animatu zituen bertaratutakoak.
Politika “behetik gora” egin behar dela aldarrikatu zuen, eta proiektu politikoek gazteek duten “energia” behar duela aurrera egin dezan.
Lau ardatz
Ekitaldia bukatzeko, Mendiburuk beraien proposamenen lau ardatzak laburbildu zituen. Alde batetik, ongizatea. “Jarraituko dugu zaintzen”. Bestetik, arazo globalei erantzuteko ikuspegi lokala erabiltzea.
Hirugarren ardatza euskal kultura eta euskara “loraldian” jartzea. Eta laugarrena bertaratutakoei gonbita izan zen: “Ez dugu ezer egingo zuek gabe”.